در شمال تهران، دانشگاهی با مأموریت ویژه آموزش عالی زنان فعالیت می‌کند که بیش از نیم قرن در حوزه آموزش، پژوهش و توانمندسازی علمی و حرفه‌ای بانوان ایران سابقه دارد. دانشگاه الزهرا فعالیت خود را در سال ۱۹۶۴ میلادی با عنوان «مدرسه عالی دختران» آغاز کرد و در ادامه، با توسعه ساختارهای آموزشی و پژوهشی، به یکی از دانشگاه‌های شناخته‌شده و پیشرو کشور در زمینه آموزش عالی زنان تبدیل شد.
دانشگاه الزهرا علاوه بر برخورداری از دانشکده‌ها و گروه‌های آموزشی متنوع، با ایجاد پژوهشکده‌ها، مراکز نوآوری و واحدهای تخصصی، فرصت‌هایی را برای فعالیت علمی، پژوهشی، مهارت‌آموزی و کارآفرینی دانشجویان فراهم کرده است.
تاریخچه و جایگاه علمی دانشگاه الزهرا
دانشگاه الزهرا در سال ۱۹۶۴ میلادی فعالیت خود را با پذیرش ۹۰ دانشجو آغاز کرد. رشته‌های اولیه این مجموعه شامل مترجمی زبان‌های خارجی، منشی‌گری، روان‌شناسی و فنون خانه‌داری بود.
با تبدیل «مدرسه عالی دختران» به دانشگاه در سال ۱۹۷۵ میلادی، ساختار آموزشی آن توسعه یافت و چهار دانشکده در حوزه‌های علوم پایه، ادبیات و علوم انسانی، علوم مدیریت و اقتصاد و هنر شکل گرفت.
پس از انقلاب اسلامی، این دانشگاه با نام «الزهرا» به فعالیت خود ادامه داد و در سال‌های بعد، ساختار آموزشی آن گسترش بیشتری پیدا کرد. در نتیجه این توسعه، دانشکده‌های متعددی در حوزه‌های مختلف از جمله علوم ریاضی، علوم زیستی، فیزیک و شیمی، علوم اجتماعی و اقتصادی، ادبیات، الهیات، علوم تربیتی و روان‌شناسی، تربیت بدنی، فنی و مهندسی و هنر در مجموعه دانشگاه ایجاد شدند.
معرفی دانشگاه الزهرا در یک نگاه
مشخصات کلی
- سال تأسیس: ۱۹۶۴ میلادی
- نوع: دانشگاه دولتی ویژه زنان
- مکان: تهران، ایران
- تعداد دانشجویان: حدود ۱۰ هزار نفر
- تعداد دانشکده‌ها: ۱۰ دانشکده
- رشته‌ها و گرایش‌ها:
- کارشناسی: ۵۱ رشته
- کارشناسی ارشد: ۷۰ رشته
- دکتری: ۲۹ رشته
- پژوهشکده‌ها:
- پژوهشکده مطالعات اقتصادی
- پژوهشکده زنان
- مرکز نوآوری و شکوفایی: دو واحد در حوزه کارآفرینی و مهارت‌آموزی
رشته‌ها و مقاطع تحصیلی
دانشگاه الزهرا طیف متنوعی از رشته‌های آموزشی را در حوزه‌های علوم انسانی، علوم پایه، علوم اجتماعی، اقتصاد، مدیریت، مهندسی و هنر ارائه می‌کند. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، این دانشگاه دارای ۵۱ رشته در مقطع کارشناسی، ۷۰ رشته در مقطع کارشناسی ارشد و ۲۹ رشته در مقطع دکتری است.
حوزه‌های اصلی رشته‌های تحصیلی
- علوم ریاضی
- علوم زیستی
- فیزیک و شیمی
- علوم اجتماعی و اقتصادی
- ادبیات و زبان‌ها
- الهیات و معارف اسلامی
- علوم تربیتی و روان‌شناسی
- تربیت بدنی و علوم ورزشی
- فنی و مهندسی
- هنر
- مدیریت و اقتصاد
- رشته‌های میان‌رشته‌ای مرتبط با علوم انسانی و اجتماعی
رشته‌های قابل بررسی برای دانشجویان بین‌المللی
دانشگاه الزهرا با توجه به سابقه فعالیت بین‌المللی خود، پذیرای دانشجویان خارجی نیز بوده است. انتخاب رشته برای متقاضیان بین‌المللی به ظرفیت پذیرش دانشگاه، مقطع تحصیلی، مقررات سال پذیرش و مجوزهای مربوط به هر رشته بستگی دارد.
حوزه‌هایی که برای متقاضیان بین‌المللی قابل بررسی هستند عبارت‌اند از:
- علوم انسانی
- علوم اجتماعی
- اقتصاد و مدیریت
- زبان و ادبیات
- علوم تربیتی و روان‌شناسی
- علوم ریاضی
- علوم زیستی
- فیزیک و شیمی
- فنی و مهندسی
- هنر
- الهیات و معارف اسلامی
- علوم ورزشی
- رشته‌های میان‌رشته‌ای و سایر برنامه‌های دارای ظرفیت پذیرش دانشجویان خارجی
با توجه به تغییر احتمالی ظرفیت‌ها و رشته‌های بین‌المللی در هر سال تحصیلی، متقاضیان باید فهرست نهایی رشته‌های قابل پذیرش را برای سال ورود خود بررسی کنند.
پژوهش و نوآوری
فعالیت‌های پژوهشی و حمایت از ایده‌های نوآورانه، بخش مهمی از برنامه‌های دانشگاه الزهرا را تشکیل می‌دهد. این فعالیت‌ها از طریق پژوهشکده‌های تخصصی و مراکز نوآوری دنبال می‌شوند.
پژوهشکده مطالعات اقتصادی
این پژوهشکده در زمینه موضوعاتی مانند نابرابری، فقر و فساد، مدل‌سازی اقتصادی، اقتصاد اجتماعی و مدل‌سازی مبتنی بر عامل فعالیت می‌کند.
پژوهشکده زنان
پژوهشکده زنان بر مطالعه مسائل مرتبط با زنان و ارائه راهکارهای اجرایی برای حل مسائل این حوزه تمرکز دارد.
مرکز نوآوری و شکوفایی
این مرکز با هدف حمایت از ایده‌ها و طرح‌های نوآورانه، توسعه مهارت‌ها، کارآفرینی و ایجاد فرصت‌های اشتغال فعالیت می‌کند.
فعالیت‌های بین‌المللی
دانشگاه الزهرا سابقه قابل‌توجهی در تعاملات علمی و فرهنگی بین‌المللی دارد و حدود ۲۰۰ دانشجوی بین‌المللی در آن تحصیل می‌کنند.
از مهم‌ترین مراکز و برنامه‌های بین‌المللی دانشگاه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- مرکز آموزش زبان فارسی به غیرفارسی‌زبانان: فعال از سال ۲۰۱۶
- مرکز همکاری با انستیتو دولتی زبان روسی پوشکین: فعال از سال ۲۰۱۷ و دارای مجوز برگزاری آزمون TORFL در ایران
- مرکز گفت‌وگوهای فرهنگی زنان ایران و جهان عرب: با تمرکز بر افزایش مشارکت زنان در عرصه‌های مدیریتی، آموزشی و فرهنگی
- مرکز مدیریت همکاری‌های علمی بین‌المللی: فعال از سال ۱۹۹۱ با هدف توسعه ارتباطات دانشگاهی و اجرای پروژه‌های پژوهشی مشترک با مراکز علمی خارجی
این ساختارها به دانشگاه امکان داده‌اند ارتباطات علمی و فرهنگی خود را با مراکز دانشگاهی و پژوهشی خارج از کشور توسعه دهد.
دانشجویان بین‌المللی
دانشگاه الزهرا به‌عنوان دانشگاهی ویژه زنان، امکان تحصیل بانوان بین‌المللی را نیز فراهم کرده است. حضور دانشجویان خارجی، به‌ویژه در حوزه‌های علوم انسانی، علوم اجتماعی و رشته‌های مرتبط، بخشی از فعالیت‌های بین‌المللی دانشگاه را تشکیل می‌دهد.
از مهم‌ترین ظرفیت‌های دانشگاه برای دانشجویان بین‌المللی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- امکان تحصیل بانوان خارجی در رشته‌های دارای ظرفیت پذیرش
- آموزش زبان فارسی برای غیرفارسی‌زبانان
- دسترسی به برنامه‌ها و فعالیت‌های علمی و فرهنگی بین‌المللی
- امکان مشارکت در کارگاه‌ها و برنامه‌های علمی و فرهنگی
- ارتباط با مراکز و گروه‌های علمی فعال در حوزه مطالعات زنان
- بهره‌مندی از خدمات آموزشی و رفاهی دانشگاه
امکانات و خدمات آموزشی و رفاهی
دانشگاه الزهرا با برخورداری از پردیس دانشگاهی و زیرساخت‌های آموزشی و پژوهشی، امکانات متنوعی را در اختیار دانشجویان قرار می‌دهد.
- پردیس‌های آموزشی و پژوهشی مجهز
- پژوهشکده‌های تخصصی
- نگارخانه و فضاهای فرهنگی و هنری
- خوابگاه‌های دانشجویی
- امکانات و خدمات رفاهی
- مراکز کارآفرینی و مهارت‌آموزی
- امکانات لازم برای فعالیت‌های علمی و پژوهشی
- انجمن‌ها و کانون‌های علمی و فرهنگی دانشجویی
زندگی دانشجویی در دانشگاه الزهرا
تحصیل در دانشگاه الزهرا برای دانشجویان دختر، علاوه بر آموزش دانشگاهی، فرصت حضور در محیطی تخصصی و متناسب با نیازهای آموزشی، علمی و فرهنگی زنان را فراهم می‌کند.
دانشجویان می‌توانند در فعالیت‌های علمی و فرهنگی دانشگاه مشارکت داشته باشند و از ظرفیت‌های پژوهشی، کارگاه‌های تخصصی، برنامه‌های بین‌المللی و مراکز مهارت‌آموزی استفاده کنند.
مهم‌ترین فرصت‌های دانشجویی
- فعالیت در انجمن‌های علمی و کانون‌های فرهنگی
- شرکت در کارگاه‌ها و برنامه‌های علمی و بین‌المللی
- استفاده از امکانات پژوهشی و آموزشی تخصصی
- مشارکت در فعالیت‌های هنری و فرهنگی
- بهره‌مندی از فرصت‌های کارآموزی و مهارت‌آموزی
- توسعه مهارت‌های فردی و حرفه‌ای
- حضور در محیط دانشگاهی ویژه دانشجویان دختر
شهریه و بورسیه‌ها
دانشگاه الزهرا به‌عنوان یک دانشگاه دولتی، برای دانشجویان بین‌المللی شهریه دریافت می‌کند. میزان شهریه با توجه به مقطع، رشته، تعداد واحدهای انتخابی و تعرفه‌های مصوب دانشگاه متفاوت است.
با توجه به تفاوت هزینه رشته‌ها و تغییر احتمالی تعرفه‌ها در سال‌های مختلف، مبالغ زیر به‌عنوان برآورد تقریبی شهریه سالانه دانشجویان بین‌المللی ارائه می‌شوند:
| مقطع تحصیلی | حدود شهریه سالانه (دلار) | توضیحات |
| کارشناسی | حدود ۲٬۰۰۰ تا ۳٬۵۰۰ دلار | بسته به رشته، تعداد واحد و تعرفه سالانه |
| کارشناسی ارشد | حدود ۲٬۵۰۰ تا ۴٬۵۰۰ دلار | رشته‌های علوم پایه، مهندسی و آزمایشگاهی ممکن است هزینه بیشتری داشته باشند |
| دکتری تخصصی | حدود ۳٬۵۰۰ تا ۶٬۰۰۰ دلار | وابسته به رشته، واحدهای آموزشی و هزینه‌های پژوهشی |
توجه: مبالغ جدول، برآورد تقریبی هستند و نباید به‌عنوان شهریه قطعی و رسمی دانشگاه تلقی شوند. هزینه نهایی تحصیل باید بر اساس آخرین تعرفه دانشگاه الزهرا، رشته انتخابی و سال تحصیلی موردنظر بررسی شود. شرایط استفاده از بورسیه، تخفیف شهریه یا حمایت‌های پژوهشی نیز به مقررات دانشگاه و نوع پذیرش متقاضی بستگی دارد.
فرآیند پذیرش دانشجویان بین‌المللی
پذیرش دانشجویان خارجی در دانشگاه الزهرا بر اساس شرایط علمی، مدارک تحصیلی، ظرفیت رشته و مقررات مربوط به دانشجویان بین‌المللی انجام می‌شود.
مدارک مورد نیاز
- مدارک تحصیلی مقاطع قبلی
- ریزنمرات تحصیلی
- مدارک هویتی و گذرنامه
- عکس
- فرم درخواست پذیرش
- مدارک زبان در صورت نیاز
- مدارک تکمیلی متناسب با رشته و مقطع
مراحل کلی پذیرش
- بررسی رشته‌ها و مقاطع دارای ظرفیت پذیرش بین‌المللی
- انتخاب رشته و برنامه تحصیلی
- ثبت درخواست پذیرش
- ارسال مدارک تحصیلی و هویتی
- بررسی سوابق علمی متقاضی
- ارزیابی شرایط پذیرش
- اعلام نتیجه
- ثبت‌نام نهایی و پرداخت شهریه
- انجام امور اقامتی و اداری موردنیاز
- آغاز دوره تحصیلی
چشم‌انداز آینده دانشگاه الزهرا
دانشگاه الزهرا با تکیه بر جایگاه خود به‌عنوان دانشگاه دولتی ویژه زنان، توسعه آموزش و پژوهش در حوزه‌های علوم انسانی، علوم پایه، مهندسی، هنر و علوم اجتماعی را دنبال می‌کند. گسترش همکاری‌های علمی بین‌المللی، افزایش حضور دانشجویان خارجی و تقویت ظرفیت‌های نوآوری و کارآفرینی نیز از محورهای مهم توسعه آینده این دانشگاه محسوب می‌شود.
مهم‌ترین جهت‌گیری‌های آینده دانشگاه عبارت‌اند از:
- توسعه آموزش و پژوهش در علوم انسانی، علوم پایه، مهندسی، هنر و علوم اجتماعی
- تقویت همکاری‌های علمی و پژوهشی بین‌المللی
- گسترش تبادل دانشجو و پژوهشگر
- افزایش حضور دانشجویان بین‌المللی
- ارتقای کیفیت آموزش و فعالیت‌های پژوهشی
- حمایت از ایده‌های نوآورانه و فعالیت‌های کارآفرینانه
- توسعه مهارت‌های حرفه‌ای و اشتغال‌پذیری دانشجویان
- تقویت نقش علمی و اجتماعی زنان در عرصه‌های ملی و بین‌المللی